Posted in film, music

પ્રકાશ મહેરા, પદ્મિની કપિલા અને કાદર ખાન

પ્રકાશ મહેરા વિશે કેટલાંક વધુ અવલોકનો  અને તેમના વિશેની કેટલીક વધુ યાદો તાજી કરીએ: 

*તેમની ફિલ્મોનાં ગીતો ઘણાં લાંબાં રહેતાં. સંગીતકાર અનુ મલિક ‘બોર્ડર’ માટે લાંબા ગીતનો દાવો કરે છે પરંતુ પ્રકાશજીની તો અનેક ફિલ્મોનાં અનેક ગીતો લાંબા હતા; જેમ કે, ‘લાવારિસ’નું ‘અપની તો જૈસે તૈસે’. તેનું તો શરૂઆતનું સંગીત જ કેટલું લાંબું હતું (અને સેન્સ્યુઅસ પણ!).  તે પછી ‘મુકદ્દર કા સિકંદર’નું ‘સલામ-એ-ઇશ્ક’ (આ શબ્દો પરથી સલમાન ખાન, પ્રિયંકા ચોપરા, અનિલ કપૂર, જૂહી ચાવલા વગેરેની ફિલ્મ બની.) પણ ઘણું દીર્ઘ હતું. ‘નમક હલાલ’નું ‘પગ ઘૂંઘરુ બાંધ મીરા નાચી થી’ પણ સુદીર્ઘ હતું. ‘શરાબી’નું ‘મુઝે નૌલખા મંગા દે રે’ તો લાંબું ગીત છે જ. 

* અમિતાભ પાસે તેમણે ‘લાવારિસ’ (મેરે અંગને મેં તુમ્હારા ક્યા કામ હૈ), ‘શરાબી’ (જહાં ચાર યાર મિલ જાયે) અને ‘જાદુગર’ (પડોશન અપની મુર્ગી કો રખના સંભાલ)માં ગીતો ગવડાવ્યાં. ‘જહાં ચાર યાર મિલ જાયે’ ગીતમાં મુખ્ય કિશોરકુમારના અવાજ સાથે અમિતાભનો અવાજ હતો.  તેમની ફિલ્મ ‘હાથ કી સફાઈ’માં એક ગીત હેમામાલિનીના અવાજમાં પણ હતું. 

* ‘શરાબી’ના ‘જહાં ચાર યાર મિલ જાયે’ના બીજા અંતરામાં વિશેષ ભૂમિકામાં સ્મિતા પાટિલ જોવા મળે છે.

* સ્મિતા પાટિલ જેટલા ‘નમકલ હલાલ’ના ‘આજ રપટ જાયેં’ એ વરસાદી ગીતમાં-સાડીમાં સુંદર દેખાયા તેટલા એકેય ફિલ્મમાં નથી દેખાયાં.

પગ ઘૂંઘરું બાંધ મીરા નાચી થી : ઉત્તમ કોમેડી અને કર્ણપ્રિય ગીતો પૈકીનું એક
પગ ઘૂંઘરું બાંધ મીરા નાચી થી : ઉત્તમ કોમેડી અને કર્ણપ્રિય ગીતો પૈકીનું એક

* પ્રકાશ મહેરા પોતે ગીતો લખતા એ વાત સાચી, પરંતુ તેમની ફિલ્મોનાં ગીતોની બે પંક્તિ જાણીતા શેર કે જૂનાં ગીતો કે ભજનો પરથી પ્રેરિત પણ રહેતી; જેમ કે, ‘લાવારિસ’નું ‘જિસ કા કોઈ નહીં ઉસ કા તો ખુદા હૈ યારોં’, ‘નમક હલાલ’નું ‘પગ ઘૂંઘરુ બાંધ મીરા નાચી થી’ અને ‘થોડી સી જો પી લી હૈ’, ‘શરાબી’નું ‘લોગ કહતે હૈં મૈં શરાબી હૂં’ની પંક્તિ ‘નશા શરાબ મેં હોતા તો નાચતી બોતલ’, ‘જિંદગી એક જુઆ’ની ‘બહોત કઠિન હૈ ડગર પનઘટ કી, ઝટપટ ભર લાઓ જમના સે મટકી’.  બાય ધ વે, ‘પગ ઘૂંઘરુ બાંધ મીરા નાચી થી’માં વચ્ચે જે આલાપ આવે છે તે કોનો અવાજ છે? તેના માટે કોઈને ક્રેડિટ અપાઈ હોવાનું જાણમાં નથી. એટલે બિનસત્તાવાર રીતે બે નામો જાણવા મળ્યાં છે ; એક તો, મહાન શાસ્ત્રીય ગાયક મન્ના ડે અને બીજું ભૂપિન્દરસિંહનું. કોઈ જાણકાર માણસ પ્રકાશ મહેરાનાં આ અદ્ભુત ગીતની આ અજાણ બાબત અંગે પ્રકાશ પાડશે?

* પ્રકાશ મહેરાએ જેમ અમિતાભ અને બપ્પી લહિરીને સિતારા બનાવી દીધા તેમ બીજાં કેટલાક નવોદિતોને પણ તક આપી હતી. આમાં ગાયકો કુમાર શાનુ (‘જાદુગર’) અને અલકા યાજ્ઞિક (‘લાવારિસ’),  દિગ્દર્શક રામ પી. શેઠી (‘ઘૂંઘરુ’)  તથા અભિનેતા માસ્ટર મયૂર (મયૂર વર્મા- જેણે ‘મુકદ્દર કા સિકંદર’માં અમિતાભની બાળપણની ભૂમિકા ભજવી હતી), પુરુ રાજકુમાર (‘બાલ બ્રહ્મચારી’) પ્રમુખ છે.  પણ આમાં અમિતાભ, બપ્પી, અલકા યાજ્ઞિક માટે પ્રકાશ મહેરાને જેટલો યશ આપી શકાય તેમ છે તેટલો રામ પી. શેઠી કે પુરુ રાજકુમાર માટે આપી શકાય તેમ નથી. કુમાર શાનુને સંખ્યાત્મક રીતે અને ધૂનની રીતે ઘણાં સારાં ગીતો મળ્યાં. વર્ષોવર્ષ  ફિલ્મફેર એવોર્ડ પણ તેઓ મેળવતા રહ્યા, પરંતુ તેમનો અવાજ કર્ણપ્રિય બિલકુલ કહી શકાય તેવો નથી. નાકમાંથી અને પડઘાય તેવો અવાજ હતો. સોનુ નિગમ તેની સરસ મિમિક્રી કરી શકે છે. એટલે કુમાર શાનુ માટે પ્રકાશ મહેરાને ક્રેડિટ આપવી કે નહીં તે વાચકો પોતે જ નક્કી કરે. 

* પ્રકાશ મહેરાએ નિર્માણ કરેલી સંભવત: અંતિમ ફિલ્મ ‘મુઝે મેરી બીવી સે બચાઓ’નું એક ગીત ખૂબ જ જાણીતું અને યાદગાર બન્યું છે. સુખવિંદરસિંહ અને જસપિન્દર નરુલાના અવાજમાં ગવાયેલા એ ગીતના શબ્દો  છે – નાચ મેરી જાન નાચ નાચ. 

નવીન નિશ્ચલ સાથે પદ્મિની કપિલા
નવીન નિશ્ચલ સાથે પદ્મિની કપિલા

* પ્રકાશ મહેરાનાં પત્ની નીરા સાતેક વર્ષથી કોમામાં હતાં. તેનું તેમને બહુ દુ:ખ હતું. તે વાત જેટલી સાચી છે તેટલી જ એ વાત પણ સાચી છે કે એક સમયે પ્રકાશ મહેરા અભિનેત્રી પદ્મિની કપિલાની ખૂબ જ નજીક હતા. આ પદ્મિની કપિલા એટલે ‘હમારે તુમ્હારે’માં નવીન નિશ્ચલ સાથે કામ કરનાર અભિનેત્રી.  (ફિલ્મનું રાજેશ રોશનના સંગીતમાં એક ગીત અદ્ભુત હતું – હમ દોનોં મિલ કે કાગઝ કે દિલ પે ચિટ્ઠી લિખેંગે જવાબ આયેગા- આ ગીત મારાં ફેવરિટ ગીતોમાં સ્થાન પામે છે). એમ કહેવાય છે કે પદ્મિની કપિલા અને નવીન નિશ્ચલ પણ એકમેકના પ્રેમમાં હતાં! (ઓહ! બોલિવૂડ એટલે લફરા અને પ્રેમપ્રકરણોનો ઇતિહાસ!). છેલ્લે પદ્મિની કપિલા અભિષેક બચ્ચન અને કરીના કપૂરની પહેલી ફિલ્મ ‘રેફ્યૂજી’માં દેખાયેલાં.  એમ તો ત્રણ વર્ષ પહેલાં તેઓ મનોજ વાજપેયીને લઈને સ્પોર્ટ્સ ફિલ્મ ‘૯૦ મિનિટ્સ’ પ્રોડ્યૂસ કરી રહ્યાં હોવાનું પણ જાણવા મળ્યું હતું, પરંતુ એ ફિલ્મ રિલીઝ થઈ કે કેમ તે જાણમાં નથી. પદ્મિની કપિલાને કોઈ પૂછે તો પ્રકાશજીનાં ઘણાં અજાણ રહેલાં સંસ્મરણો જાણવા મળી શકે.

* પ્રકાશ મહેરાની ફિલ્મોમાં સંવાદ લખનાર કાદર ખાન આજકાલ ક્યાં છે? (તેમના વિશે અલગ પોસ્ટ આના પછી લખી રહ્યો છું.) તેમની પાસેથી પણ પ્રકાશજી વિશે ઘણું જાણવા મળી શકે.

Advertisements

Author:

A journalist who loves his country most than any other thing. I am ever learning man. Reading, writing , Hindi films, television, music and learning new things are my passion. I like to be innovative.

મારો બ્લોગ વાંચવા બદલ આભાર.

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s