ગઈ કાલે ગુજરાત સાહિત્ય પરિષદમાં ફાધર વાલેસને મળવાનો સ્નેહ મિલન કાર્યક્રમ યોજાઈ ગયો. તેમણે એક સરસ વાત કહી કે ગુજરાતી ભાષા હું પણાને છોડે છે જ્યારે અંગ્રેજી ભાષા પકડે છે. દા.ત. ગુજરાતીમાં આપણે કહીએ છીએ, મને ગમે છે. જ્યારે અંગ્રેજીમાં કહેવાય છે કે આઈ લાઇક ઈટ. અંગ્રેજીમાં ‘હું’ પણું આવી જાય છે.

મૂળ સ્પેનના પરંતુ ગુજરાતમાં વસેલા ફાધર વાલેસે ગુજરાતી પર એવું પ્રભુત્વ મેળવ્યું છે કે ઘણા ગુજરાતીઓએ પણ નથી મેળવ્યું. આપણા વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી જ્યારે મુખ્યપ્રધાન હતા ત્યારે દેશ સુધી પોતાની વાત પહોંચાડવા હિન્દીમાં પ્રવચન કરતા. તેઓ ધારત તો ગુજરાતીમાં કહીને પણ પોતાની વાત પહોંચાડી શકત. ઘણા ગુજરાતીઓ પણ એકબીજાને મળે છે કે પછી આવા કાર્યક્રમ હોય છે ત્યારે યા તો હિન્દી અથવા અંગ્રેજીમાં વાત કરે છે. ઘણા ગુજરાતી લેખકો પણ પોતાને આધુનિક ગણાવવા પોતાના લેખોમાં અંગ્રેજી શબ્દો બિનજરૂરી અને વધુ પડતા ઘૂસાડે છે, ત્યારે બીજી બાજુ ફાધર વાલેસે પોતાનું ઉદ્ભોધન શુદ્ધ ગુજરાતીમાં કર્યું. શુદ્ધ એ રીતે હતું કે તેમાં લગભગ એકેય શબ્દ અંગ્રેજીનો નહોતો. તદુપરાંત તેમના ઉચ્ચારો પણ બિલકુલ શુદ્ધ હતા.

ગણિત અને ગુજરાતી આ બંનેને સામાન્ય રીતે કોઈ મેળ ખાતો નથી. જે વિદ્યાર્થીઓ ગણિતમાં માહેર હોય છે તેમનું ગુજરાતી સારું નથી હોતું અને આનાથી ઉલટું પણ છે. (જોકે સદ્નસીબે મારી બાબતમાં આવું કહી શકાય તેવું નમ્ર નિવેદન હું કરી શકું તેમ છું) ફાધર વાલેસે તો આ બંને પર પોતાનું પ્રભુત્વ સિદ્ધ કર્યું છે. તેમની પ્રેક્ટિસ બુક હું ૧૨મા ધોરણમાં ભણ્યો છું.

ફાધરે પોતાના ઉદ્ભોધનમાં પોતાને ભારતીય ગણાવ્યા, પરંતુ ત્યાં એવું કહેવાયું કે રણજીતરામ સુવર્ણચંદ્રક એક વિદેશીને મળ્યો ત્યારે એક ઇકબાલ મિર્ઝા નામના ભાઈએ મને કહ્યું કે આપણે કેવા છીએ. ફાધર પોતાને ભારતીય ગણાવે છે ત્યારે આ ભાઈ તેમને વિદેશી કહે છે! મેં કહ્યું, આપણી ગુજરાતીઓની આ જ તકલીફ છે.

કાર્યક્રમમાં ઉપસ્થિત દર્શક અથવા સાહિત્યની ભાષામાં ભાવકો પૈકી બે જણા સારું બોલ્યા. એક દાદા (કદાચ તેમનું નામ ધીરુભાઈ હતું)એ ફાધરને તુલનાત્મક માત્રા (કમ્પેરિઝન ડિગ્રી)માં વ્હાલા, વ્હાલેર, વ્હાલેશ – વાલેસ એમ કહીને સંબોધ્યા. તો બીજા એક ભાઈ જેઓ ફાધર વાલેસ પાસે ભણ્યા હતા તેમણે સરસ વાત કહી:

આપણો દેશ સદ્ઘુણીઓનો પૂજક છે, ચાહે તે અેપીજે અબ્દુલ કલામ જેવા મુસ્લિમ હોય કે ફાધર વાલેસ જેવા ખ્રિસ્તી!

સાચી વાત છે. ઓબામા, સાંભળો છો ને!

(તાજેતરમાં અમેરિકા પ્રમુખ ઓબામાએ ભારતમાં સહિષ્ણુતા ઘટતી જાય છે અને ધર્મના નામે હિંસા વધતી જાય છે તે કહ્યું તેના સંદર્ભમાં)

મારો બ્લોગ વાંચવા બદલ આભાર.

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.