film, international, media, sanjog news, vichar valonun

હૉલિવૂડ પર અસહિષ્ણુ લિબરલોનો કબજો કેમ?

(વિચાર વલોણું, સંજોગ ન્યૂઝ, તા.૧/૭/૧૮)

સામાન્ય રીતે ભારતના મિડિયામાં પશ્ચિમ વિશે એક જ પ્રકારનો સૂર જોવા મળે છે. કલ્ચરલ માર્ક્સિસ્ટો (આમ તો કલ્ચરલ ટેરરિસ્ટો) એવા બુદ્ધુજીવીઓ અને કલમઘસુઓ પશ્ચિમાંધપણા અને ત્યાંની વિકૃતિથી પીડાઈને અને એ વિકૃતિનો પ્રચારપ્રસાર કરવા માટે આપણા પર પોતાના કુવિચારોનો સતત મારો ચલાવતા રહે છે. પશ્ચિમમાં તો પ્રમાણિકતા બહુ, સ્વચ્છતા બહુ, ફ્રી સેક્સ, લોકો ગમે તેવાં કપડાં પહેરે તો પણ ચાલે, જાહેરમાં ભેટાભેટી કે કિસમકિસી કરે તો પણ ચાલે, બધી વૈજ્ઞાનિક શોધો ત્યાં જ થઈ, એ લોકો વૈજ્ઞાનિક અને તર્કવાદી જ્યારે ભારતના લોકો ગમાર, ગામડિયા, અંધશ્રદ્ધાળુ, જડસુ, વાનરસેના જેવા, અપ્રમાણિક, અસ્વચ્છ, સેક્સ પ્રત્યે સૂગ ધરાવે, કપડામાં અને ખાણીપીણીમાં રૂઢિચુસ્તતતા વગેરે વગેરે.

આનું કારણ એ છે કે આ બુદ્ધુજીવીઓ અને કલમઘસુઓ બહુ સંશોધનમાં પડવા નથી માગતા. તેમનો વન પૉઇન્ટ એજન્ડા જ હોય છે કે ભારતને ખરાબ ચિતરવું જેથી ભારતનું ઇન્ટેલેક્ચ્યુઅલ ક્રીમ વિદેશ જતું રહે. આના માટે તેમને વિદેશ તરફથી ડૉલર મળતા હશે કે નહીં તે તો રામ જાણે, પણ હા, તેનાથી તેમને કેટલાંક વર્તુળોમાં વાહવાહ જરૂર મળી રહે છે. આ વર્તુળમાં રાષ્ટ્રવાદી વિચારો ધરાવતા છતાં લઘુતાગ્રંથિથી પીડાતાં સંગઠનોનો પણ સમાવેશ થાય છે જે પણ પેલા બ્રાહ્મણની મનોદશામાં આવી જાય છે કે ખભે ખરેખર કૂતરું જ છે.

હકીકતે ભારતની સંસ્કૃતિ પ્રશ્નો પૂછવાની અને તર્ક કરવાની રહી છે છતાં આપણને અંધશ્રદ્ધાળુઓમાં ખપાવી દેવામાં આવે છે. ભારતમાં તર્ક કરવો અને સંવાદ કરવો તે મુખ્ય સંસ્કૃતિ રહી છે. તેથી ખુલ્લું મન રાખવું જરૂરી છે. ભારતે અને હિન્દુ ધર્મે જેટલી નવી બાબતો સ્વીકારી, કેટલીક તો નુકસાન જાય એ હદે સ્વીકારી, (હવે તો ભગવાનની જન્મજયંતીએ કેક ધરાવાય છે!) તેટલી અન્ય કોઈ પંથે સ્વીકારી નથી, તેમ છતાં આ બુદ્ધુજીવીઓ અને કલમઘસુ આ ધર્મને-આ દેશને સતત બદનામ કરવાની પ્રવૃત્તિમાં મંડી પડ્યા છે. તમે પરંપરાનો વિરોધ કરો તો તમે પ્રગતિશીલ ગણાવ તેવી માન્યતા ઠોકી બેસાડી છે. લઘુમતીને ભડકાવો, સ્ત્રીઓને પરંપરાઓ સામે બળવો કરવા ઉશ્કેરો, કપડાં ટૂંકા પહેરો, જાતીયતાનું પ્રદર્શન કરો, પબ્લિક ડિસ્પ્લે ઑફ અફૅક્શનના નામે જાહેરમાં પ્રેમચેષ્ટાઓ કરો તો તમે ઉદાર. તમે અંગ્રેજી બોલો તો તમે આધુનિક. તમે ખભા ઉલાળીને વાત કરો તો તમે વેલ બિહેવ્ડ. જાહેરમાં પ્રેમની ચેષ્ટા કરો તો તે કુદરતી આવેગની અભિવ્યક્તિ પરંતુ કુદરતી આવેગવશ અને જાહેર શૌચાલયના અભાવે દેવીલાલ (પૂર્વ નાયબ વડા પ્રધાન) સડક પર લઘુશંકા કરે તો તેનો અખબારમાં ફોટો છાપી તેમને બદનામ કરવામાં આવે! આનું કારણ ભારતીય મિડિયામાં ભારતીયતાના વિરોધી લોકો કુંડાળું મારીને બેઠા છે. રાષ્ટ્રવાદીઓ ખુલીને બહાર આવતા નથી. તેમનામાં સંપ નથી એ પણ કડવી હકીકત છે. ફિલ્મ જગત અને શિક્ષણ જગતમાં પણ આવું જ છે.

પરંતુ માત્ર ભારતમાં જ આવું નથી, પશ્ચિમના જે લોકો શિષ્ટતામાં માને છે, જે લોકો પરંપરામાં માને છે તેમની પણ આ જ વેદના છે. પશ્ચિમમાં હૉલિવૂડ, મિડિયા અને શિક્ષણમાં આ લિબરલો-કલ્ચરલ માર્ક્સિસ્ટો કઈ રીતે ચડી બેઠા? અને તેમણે એવો તે કઈ રીતે પગદંડો જમાવી દીધો કે કોઈ રૂઢિચુસ્ત (કન્ઝર્વેટિવ) હોય (રૂઢિચુસ્તનો અર્થ નેગેટિવ ન લેવો જોઈએ, સારી પરંપરા હોય તો શું તે માત્ર પરંપરા છે એ જ કારણસર ફગાવી દેવાની?) તો તેને કામધંધાની પણ મુશ્કેલી પડી જાય?

જે બુદ્ધુજીવીઓ અને કલમઘસુઓ એવી દલીલ કરે છે કે પશ્ચિમમાં તો અભિવ્યક્તિની ખૂબ જ સ્વતંત્રતા છે તેમના સુધી આ લેખ પહોંચશે અને વાંચશે તો ચોંકી જશે. આ અભિવ્યક્તિની સ્વતંત્રતા માત્ર લિબરલો પૂરતી જ સીમિત છે. તમે જો લિબરલ ન હો તો તમને અભિવ્યક્તિની કોઈ સ્વતંત્રતા નથી. અને જો તમે એ સ્વતંત્રતાનો પ્રયોગ કરો તો તમારે કામધંધો ભૂલી જવાનો. તમારું જીવવાનું હરામ કરી નાખે આ લિબરલો. તેઓ ભારે અસહિષ્ણુ હોય છે, તેઓ ટોળકી જમાવીને બેસે છે. આ ટોળકીનું નેટવર્ક જબરદસ્ત હોય છે. માનો કે મિડિયાની જ વાત કરીએ તો, અલગ-અલગ ચેનલ કે અખબારમાં લિબરલો રહેલા હોય તો તેમની વચ્ચે જોરદાર સંપર્ક હોય છે. એમાં કોઈ ખોટી વાત નથી. પરંતુ તેઓ તેમના પોતાના અખબાર કે ચેનલ તો ઠીક, પરંતુ હરીફ અખબાર કે ચેનલમાં પણ કોઈ વિરોધી વિચારવાળાને ઘૂસવા નહીં દે.

અમેરિકાની જ વાત કરીએ એટલે આ દાખલા વધુ સમજાશે કારણકે આપણને પશ્ચિમનાં ઉદાહરણોની ટેવ પડી ગઈ છે. નીલ ગ્રોસ નામના સૉશિયૉલૉજીના પ્રૉફેસર છે. તેમણે સૉશિયૉલૉજી અને પૉલિટિકલ વિષયો પર અનેક પુસ્તકો લખ્યાં છે. તેમનો ‘ન્યૂ યૉર્ક ટાઇમ્સ’માં લેખ છે (અને તે પણ ગત જાન્યુઆરીનો એટલે કે તાજો જ) – ‘વ્હાય હૉલિવૂડ ઇઝ સૉ લિબરલ?’. આ લેખ વાંચવા જેવો છે. જેમ ભારતના ફિલ્મી એવૉર્ડમાં અભિનેતા-અભિનેત્રીઓ, ખાસ કરીને અભિનેત્રીઓ હવે નામ પૂરતાં કપડાં પહેરે છે, હિન્દી ફિલ્મ માટેનું ભાષણ અંગ્રેજીમાં આપે છે, વિદેશમાં પ્રશંસા મેળવવા પ્રિયંકા ચોપરા રોહિંગ્યા મુસ્લિમોને મળવા જાય છે (પરંતુ કાશ્મીરી પંડિતોને મળવા નથી જતા) તેમ હૉલિવૂડના એવૉર્ડનું પણ છે. ભારતમાં અક્ષયકુમાર અને અજય દેવગન જેવા કલાકારો ગમે તેટલી હિટ ફિલ્મો આપે તેમને એવૉર્ડ નહીં મળે. પોતાની એકેય ફિલ્મમાં હજુ સુધી કિસનું દૃશ્ય ન કરનાર સલમાનને પણ એવૉર્ડ ઓછા મળશે. આમીર ખાનને નહીં જ મળે. પરંતુ એવૉર્ડના સ્ટેજ પર ગે ચેષ્ટાઓ અને તેવા જૉક ફટકારનાર, બીજાનું અપમાન કરનાર, શાહરુખ-કરણ જોહર પર એવૉર્ડની વર્ષા થશે. નીલભાઈ લખે છે કે ગૉલ્ડન ગ્લૉબ અને ક્રિટિક્સ ચૉઇસ એવૉર્ડમાં પણ અભિનેતા-અભિનેત્રી પોતે કેટલા ‘પ્રૉગ્રેસિવ’ છે તે બતાવશે. એવૉર્ડ સ્વીકારતાં ભાષણોમાં વંશીય ન્યાય, માધ્યમોનું સ્વાતંત્ર્ય, માનવ અધિકારો વગેરેની મોટીમોટી વાતો કરશે.

આનું એક કારણ તો એ છે કે ભારતમાં જેમ મોટા ભાગના કલાકારો મુંબઈમાં રહે છે તેમ અમેરિકામાં હૉલિવૂડના ૫૭ ટકા લોકો કાં તો કેલિફૉર્નિયામાં રહે છે અથવા તો ન્યૂ યૉર્કમાં. કેલિફૉર્નિયા અને ન્યૂ યૉર્ક સામાન્ય રીતે ડેમૉક્રેટિક પક્ષના મજબૂત ગઢ છે. આથી ડેમૉક્રેટ પક્ષને નાખુશ કરીને તમે હૉલિવૂડ કે ટેલિવિઝન ઇન્ડસ્ટ્રીમાં ટકી ન શકો.  ફિલ્મ જગતમાં રહેવું હોય તો યૂનિયનના સભ્ય પણ રહેવું પડે. ચાહે તે સ્ક્રીન ઍક્ટર ગિલ્ડ હોય કે ઍક્ટર્સ ઇક્વિટી ઍસોસિએશન, આ યૂનિયનો મોટાભાગનાં સામ્યવાદી છે. (ડિટ્ટો ભારતીય ફિલ્મ જગત. ત્યાં પણ સામ્યવાદીઓ પહેલેથી જ ચોકો જમાવી બેસી ગયા છે.) કોઈ ગુંડો કોઈ વ્યક્તિને એક વાર માર પડે પછી તે વ્યક્તિ હંમેશાં ગુંડાથી દબાયેલી જ રહે છે, તેમ કૉંગ્રેસે કટોકટી (ઇમર્જન્સી) લાદી અને તે વખતે ફિલ્મ કલાકારોને સંજય ગાંધીના દરબારમાં ફરજિયાત કાર્યક્રમો કરવા પડેલા. તે પછી એટલી હદે ધાક પેસી ગઈ કે તમે ૮૦ના દાયકામાં આવેલા જિતેન્દ્ર, હેમા માલિની, શ્રીદેવી અભિનિત ‘જસ્ટિસચૌધરી’ ફિલ્મમાં જસ્ટિસ ચૌધરી બનેલા જિતેન્દ્રના ઘરમાં દીવાલ પર પં. નહેરુની તસવીર જોઈ શકો. અરે! ૨૦૦૮માં આવેલી આમીર ખાન નિર્મિત ફિલ્મ ‘જાને તૂ યા જાને ના’માં પરેશ રાવલના પોલીસ મથકની દીવાલ પર ઈન્દિરા ગાંધીની તસવીર દેખાશે. નરેન્દ્ર મોદીજીના માનીતા અને ભાજપ માટે પ્રચાર પણ કરતા નિર્માતા-કલાકારોની સિરિયલ ‘તારક મહેતા કા ઉલ્ટા ચશ્મા’માં પણ નહેરુ કે ઈન્દિરાજીની તસવીર પૉલીસ મથકમાં જોવા મળી હતી. પરંતુ જો આજે કોઈ ફિલ્મમાં દીવાલ પર અટલ બિહારી વાજપેયી કે નરેન્દ્ર મોદીની તસવીર દેખાય તો આ લિબરલો હોબાળો મચાવી દે! (આ તસવીરો પણ અચેતન મગજમાં એક સંદેશ આપતી હોય છે. જો તેમ ન હોત તો ભાજપના નેતાઓ મંચ પર નરેન્દ્ર મોદી-અમિત શાહ કે કૉંગ્રેસના નેતાઓ મંચ પર સોનિયા-રાહુલની વિશાળ તસવીરો સાથેનું બૅનર ન લગાડતા હોત)

આમ, હૉલિવૂડ કે બૉલિવૂડમાં તમારે કામ કરવું હોય તો લિબરલ ટોળકીના ભાગ રહેવું જ પડે. કલાના જગતમાં કોઈ અનામત નથી હોતી કે કોઈ એવા નિયમો નથી હોતા કે જેના વિરુદ્ધ તમે કૉર્ટમાં જઈ શકો. ઈમરાન હાશ્મીને મુંબઈમાં ઘર ન મળે તો તે બૂમરાણ મચાવી શકે છે જેને મિડિયા હાઇપ પણ આપે છે પરંતુ વિવેક ઓબેરોય ઐશ્વર્યા રાયને અતિશય હેરાનગતિ કરનારા સલમાન ખાન સામે પડે તો વિવેકની કારકિર્દીને એટલું નુકસાન થાય કે તે ક્યારેય બેઠો થઈ શકતો નથી. (આમાં અભિનયક્ષમતાની જો કોઈ બુઠ્ઠી દલીલ કરે તો તે ન ચાલે કારણકે વિવેકે ‘કંપની’ જેવી હાર્ડ હિટિંગ, ‘સાથિયા’ જેવી રોમેન્ટિક ફિલ્મ કે પછી ‘મસ્તી’ જેવી સેક્સ કૉમેડી ફિલ્મો દ્વારા પોતાની અભિનય ક્ષમતા પૂરવાર કરેલી જ છે.) એટલે હૉલિવૂડમાં પણ આવું જ છે. અહીં જો તમે લિબરલોની ટોળીના ભાગ ન હો તો તમને કામ મળવું મુશ્કેલ છે. સ્ટેશી ડેશ જેવી જાણીતી અભિનેત્રી, ટીમ એલન જેવા પ્રસિદ્ધ અભિનેતા અને કૉમેડિયન, અભિનેતા કેલસી ગ્રામર, અભિનેત્રી એન્જી હાર્મન સાથે શું કર્યું આ લિબરલોએ તે આવતા અંકે. લિબરલોની દાદાગીરી અંગે ઘણીઘણી વાતો કરવાની છે. આ કૉલમ ચૂકવાનું પોસાશે નહીં.

(ક્રમશ:)

Advertisements
film, sanjog news, vichar valonun

અમિતાભ બચ્ચનઃ તૂ ન થકેગા કભી તૂ ન થમેગા કભી

(સંજોગ ન્યૂઝ’ દૈનિકની રવિવારની પૂર્તિમાં ‘વિચારવલોણું’ કૉલમમાં આ લેખ તા. ૦૮-૧૦-૨૦૧૭નાં રોજ છપાયો.)

આવતા બુધવારે અમિતાભ બચ્ચનનો જન્મદિન આવે છે. તેઓ ૭૫ વર્ષ પૂરાં કરશે. અમિતાભ પર જો લખવા બેસીએ તો પુસ્તકોનાં પુસ્તકો લખાય જાય એટલું મહાન જીવન તેમનું છે. તેમને લિવિંગ લિજેન્ડ કહેવાય છે તે ખોટું નથી. નિષ્ફળતા અને સફળતા, જીવન અને મૃત્યુ આ બંને અંતિમોમાંથી તેઓ પસાર થયા છે. શરૂઆતની કારકિર્દી નિષ્ફળતા ભરી રહી. સફળતા મળી તે પછી બૉફૉર્સ કૌભાંડમાં નામ બહાર આવ્યું તે કાળ કટોકટીનો રહ્યો. તેમાંથી નિર્દોષ બહાર આવ્યા તે પછી એબીસીએલમાં ખતા ખાધી. દેવામાં ખૂંપી ગયા.

બ્રેક પછીની ફિલ્મો મૃત્યુદાતા, કોહરામ, મેજરસાબ વગેરે નિષ્ફળ નિવડી. પરંતુ સમય બદલાયો અને ‘કૌન બનેગા કરોડપતિ’થી સ્પર્ધકોને તો નાણાં રળાવ્યા જ, પરંતુ પોતે પણ દેવામાંથી ધીમેધીમે બહાર આવ્યા અને દરમિયાનમાં યશ ચોપરા નિર્મિત ‘મોહબ્બતેં’ પણ હિટ રહી. એ પછી અમિતાભની ગાડી સુપરફાસ્ટ દોડવા લાગી. દરમિયાનમાં ‘કુલી’ના શૂટિંગ વખતે અને તે પછી ૨૦૦૫માં ફરી ગંભીર માંદગી આવી. બંનેમાંથી દેવહુમા પક્ષીની જેમ  આજના કોઈ ટોચના સ્ટારને પણ ન મળે તેટલી જાહેરખબરો તેમને મળી રહી છે. ફરીથી તેમની ‘કૌન બનેગા કરોડપતિ’ શ્રેણી ચાલુ થઈ છે. લોકો આજે પણ અમિતાભ બચ્ચનને જોવા, સાંભળવા અને જ્ઞાનવર્ધન કરવા વાળુ કરીને નવ વાગે ટીવી સામે ગોઠવાઈ જાય છે.

અમિતાભ બચ્ચનની ફિલ્મ કારકિર્દીની વાતો તો ઘણા લોકો કરશે, પરંતુ આપણે વાત કરવી છે અમિતાભ બચ્ચનના વ્યક્તિત્વની. ઘણા કલાકારો પોતે પડદા પર આવે ત્યારે જાદુ કરી નાખે, તમે વાહ વાહ પોકારી ઊઠો પરંતુ ક્યારેક તેમને ઇન્ટરવ્યૂ આપતા જુઓ તો તમને થાય કે વ્યક્તિ તરીકે આ કલાકાર એટલો ખિલી નથી શકતો જેટલો કલાકાર તરીકે ખિલે છે. શ્રીદેવી આવી જ એક કલાકાર છે. અક્ષયકુમાર અને અજય દેવગનનું પણ આવું જ. સલમાન ખાન પણ હવે કંઈક બોલતો થયો જ્યારે શાહરુખ ખાન ઇન્ટરવ્યૂમાં ચોગ્ગા-છગ્ગા જ મારે. આમીર ખાન પણ બુદ્ધિશાળી હોવાની છાપ ઉપસાવી જાય. પરંતુ માત્ર ઇન્ટરવ્યૂની વાત ન કરતાં સમગ્ર વ્યક્તિત્વની વાત કરીએ તો અમિતાભ બચ્ચન એમ કહી શકે કે “હમ જહાં ખડે હોતે હૈં, લાઇન વહીં સે શુરૂ હોતી હૈ” (અલબત્ત, તેઓ આવું કહેશે નહીં). જો કોઈ યુવાને કે યુવતીએ સફળ થવું હોય તો અમિતાભમાંથી શું શીખવા જેવું છે?

સૌ પ્રથમ તો નમ્રતા. અમિતાભ બચ્ચન ક્યારેય શાહરુખ ખાન કે સલમાન ખાન જેવા ઉદ્દંડ લાગ્યા નથી. ઇન્ટરવ્યૂમાં પત્રકાર શીખાઉ હોય અને ફાલતુ પ્રશ્ન પૂછી નાખે અથવા કોઈ હોશિયાર પત્રકાર હોય અને પજવતા પ્રશ્ન પૂછે તો પણ ક્યારેય મિજાજ ગુમાવવાનો નહીં. શાહરુખ, સલમાન જેવા કલાકારો કે ઘણા લેખકો કે અન્ય ક્ષેત્રના લોકો સહેજ વિરોધ થાય તો પણ પોતાનું અસલી શેરી છાપ રૂપ દેખાડી બેસે છે. અમિતાભ આવા વર્તનથી મોટા ભાગે બચ્યા છે.

આની સાથે સમય પાલન પણ ખૂબ જ જરૂરી છે. અમિતાભ બચ્ચન હોય કે નરેન્દ્ર મોદી, સમયપાલનમાં ખૂબ જ માને છે. સેલિબ્રિટી કે મોટી હસ્તી થઈ ગયા એટલે એવું ગુમાન નહીં રાખવાનું કે “એ તો બધા રાહ જુએ.” હા, ક્યારેક ટ્રાફિક કે બીજા કોઈ અણધાર્યા વાસ્તવિક કારણસર મોડું થાય તે સ્વાભાવિક છે. પરંતુ સમયપાલન એ ખૂબ જ જરૂરી ગુણ કારકિર્દીમાં રહે છે. જો તમે સમયને સાચવી લો તો સમય તમને સાચવી લેશે.

ત્રીજો ગુણ છે સતત નવું નવું શીખતા રહેવું. નવી પેઢી સાથે, નવા જમાના સાથે, નવા વિચારો સાથે તાલમેળ બેસાડીને ચાલવું. વ્યક્તિ ચાલીસ-પચાસ વર્ષની થાય તે પછી પોતાના જૂના સમયમાં જ રાચવા લાગે તો તે નવા જમાના સાથે તાલમેળ બેસાડી નહીં શકે. વ્યવસાય હોય કે કુટુંબ કે પછી સમાજ, બંનેમાં તે ખૂણામાં ધકેલાતી થઈ જશે. કાં તો પછી સમવયસ્કો સાથે બેસીને નવા જમાનાની નિંદા અને ટીકા કરતી બેસી રહેશે. પરંતુ જો નવી પેઢી પાસેથી કંઈ સારું શીખવા મળતું હોય તો તે શીખવામાં કંઈ ખોટું નથી.

બ્લૉગની દુનિયામાં પ્રવેશનાર અમિતાભ બચ્ચન, એલ. કે. અડવાણી જેવા ઉંમરથી વૃદ્ધ પરંતુ કામ અને મનથી યુવાન એવા વ્યક્તિઓ સર્વપ્રથમ પૈકીના હતા. અમિતાભ ઇન્ટરનેટ પર બ્લૉગ લખીને એક સાથે બે કામ કર્યાં. એક તો તેઓ યુવા પેઢી તેમજ ઇન્ટરનેટથી માહિતગાર વ્યક્તિઓ સાથે જોડાયા. અને બીજું, મિડિયામાં પોતાના વિરુદ્ધ કંઈ આવે તો તેના વિશે તેઓ બ્લૉગ પર લખી નાખતા. આમ, નરેન્દ્ર મોદી કરતાંય કદાચ પહેલાં સોશિયલ મિડિયાનો ઉપયોગ અમિતાભે શરૂ કરેલો. તેમના બ્લૉગની મિડિયાને પણ નોંધ લેવી પડતી. તે પછી તો તેઓ ટ્વિટર અને ફેસબુક પર પણ આવ્યા. એટલે જ એક મોબાઇલ એપની જાહેરાતમાં રણવીરસિંહ કે વરુણ ધવન જેવા યુવાન અભિનેતાના બદલે અમિતાભ બચ્ચન જોવા મળે છે.

અમિતાભનો ચોથો ગુણ માતાપિતાની સેવા અને ભક્તિનો અપનાવવા જેવો છે. અમિતાભે ગયા વર્ષે કહેલું કે “મારી માતાનો ખૂબ જ પ્રભાવ મારા પર હતો. તેમની કોઈ પણ બાબત, ચાહે તે સારી હોય કે ખરાબ, હું તેને માનતો. મારી માતા પશ્ચિમી વાતાવરણમાં અંગ્રેજી આયાઓની વચ્ચે ઉછરેલાં. મારાં પિતા નિમ્ન મધ્યમ વર્ગના હતા.” તેઓ તેમની માતાને આ પૃથ્વી પરની સૌથી સુંદર સ્ત્રી માને છે. તેઓ તેમનાં માતાપિતામાંથી હંમેશાં પ્રેરણા લેતા રહે છે. માતાપિતાના આશીર્વાદ માત્ર સફળતા અપાવવામાં જ કામ નથી આવતા, પરંતુ સાથે સાથે મુસીબતોમાંથી બચાવનારા પણ સાબિત થતા હોય છે. એટલે જ અમિતાભ બચ્ચનની એક સિમેન્ટની જાહેરખબરમાં તેમનો માતાપિતા પ્રેમ દેખાઈ આવે છે.

અમિતાભ બચ્ચનનો કુટુંબપ્રેમ પણ દાદ માગી લે તેવો છે. આજે જ્યારે કુટુંબો છિન્નભિન્ન થતાં જાય છે ત્યારે અમિતાભ બચ્ચને પત્ની જયા, દીકરા અભિષેક અને પુત્રવધૂ ઐશ્વર્યા રાય બચ્ચનને એક જ છત નીચે રાખવામાં ચાવીરૂપ ભૂમિકા ભજવી છે. કુટુંબ સાથે હશે તો કોઈ પણ મુશ્કેલી સામે લડી શકાશે.

ધર્મને ક્યારેય છોડવો નહીં. અમિતાભ બચ્ચનનું જીવન આ શીખવે છે. મોટી સેલિબ્રિટી થાવ એટલે કહેવાતા પ્રગતિશીલોમાં તમારી ઉઠકબેઠક થાય. પાર્ટીઓ થાય અને ગુણો કરતાં અવગુણોનો પ્રચાર વધુ થાય. પરિણામે તમારો ધર્મ તમારાથી છૂટતો જાય. આઈ ડૉન્ટ લાઇક ટૂ વિઝિટ ટેમ્પલ્સ, યૂ નો. આઈ બિલિવ ઇન ઇનર ગૉડ. આવા વાક્યો સાથે વાત ચાલુ થાય અને પછી ખરેખર બોલનારા ભાઈ કે બહેન ખરેખર તો અંદર રહેલા ઈશ્વરમાં કંઈ માનતા-બાનતા ન હોય, પરંતુ ધીમેધીમે આ વાતો, સંગ તમને તમારા ધર્મથી દૂર લેતો જાય. તમને મંદિરે જવાનું ન ગમે. તમને તમારા રીતરિવાજો ન ગમે. ગમતા હોય તો તમારી જેની સાથે ઉઠકબેઠક છે તે તમારા વિશે શું કહેશે? તે વિચારીને તમે આ બધું છોડતા જાવ. પરંતુ અમિતાભે દૃઢપણે હિન્દુ ધર્મને અપનાવી રાખ્યો છે. ગણેશચતુર્થી નિમિત્તે ઘરમાં ગણપતિજીની પૂજા હોય કે પછી વારેતહેવારે સિદ્ધિવિનાયકજીના દર્શને જવાનું હોય, અમિતાભ સપરિવાર ધાર્મિક વિધિવિધાન સાથે પૂજાપાઠ કરે છે. ઐશ્વર્યા રાયને મંગળ હોવાથી તેના કુંભવિવાહ કરાયા તેની ટીકા થઈ હતી, પરંતુ અમિતાભે કહેવાતા ભદ્ર વર્ગની પરવા નહોતી કરી. જ્યોતિષને અંધશ્રદ્ધા ગણવી તે હિન્દી ફિલ્મ જગતમાં ઘણા સમયથી ફેશન છે. પરંતુ અમિતાભે પોતે જેમાં માને છે તે પૂજાપાઠ કરાવ્યા જ.

દુશ્મનોને ઉચિત જવાબ આપવો. અમિતાભ સત્તાધારી વર્ગની હંમેશાં નજીક રહે છે તેવી એક ટીકા થાય છે. માતાપિતાને જવાહરલાલ નહેરુ, ઈન્દિરા ગાંધી અને રાજીવ ગાંધી સાથે ખૂબ જ સારા સંબંધ. રાજીવ-સોનિયાનાં લગ્ન થયાં ત્યારે શાસ્ત્રોક્ત વિધિ પ્રમાણે, કન્યા તેના સાસરે નથી રહેતી. આથી લગ્ન વખતે સોનિયા અમિતાભનાં ઘરે રહ્યાં હતાં. એટલું જ નહીં, તેજીએ સોનિયાની માતાની ગેરહાજરીમાં તેમની માતા તરીકે વિધિ કરી હતી. અમિતાભ કૉંગ્રેસમાંથી ચૂંટણી લડેલા અને જીત્યા પણ ખરા. રાજીવ ગાંધીના ખૂબ જ ઘનિષ્ઠ મિત્ર. તે પછી અમિતાભ-જયા સમાજવાદી પક્ષના એક સમયના સર્વેસર્વા મુલાયમસિંહની નજીક સર્યા અને થોડાં વર્ષો પહેલાં તેમણે પવન પારખીને ગુજરાતના મુખ્યપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના આમંત્રણ પર ગુજરાત પર્યટનની જાહેરખબર કરી. અત્યારે પણ તેઓ કેન્દ્ર સરકારની જાહેરખબરો કરે છે. પરંતુ તેનો અર્થ એ નથી કે અમિતાભ સત્તા સામે બાથ નથી ભીડતા. તેમણે રાજીવની હત્યા પછી સોનિયા ગાંધીના વર્ચસ્વવાળા ગાંધી પરિવારના પોતાના પરિવાર પ્રત્યે બદલાયેલા વલણના સંદર્ભમાં બહુ જ સારા શબ્દોમાં કહેલું, “વો રાજા હૈ ઔર હમ રંક.” આવકવેરા ખાતાએ અમિતાભ બચ્ચન તથા તેમના પરિવારને હેરાન કરવામાં કંઈ બાકી નહોતું રાખ્યું પરંતુ અમિતાભ ન ઝૂક્યા તે ન જ ઝૂક્યા.

ઉંમર ગમે તેટલી થાય, હંમેશાં કામ કરતા રહો તે મંત્ર પણ અમિતાભમાંથી ઘરડા લોકોએ શીખવા જેવો છે. અમિતાભ પાસે ઘણી સંપત્તિ છે તેમ છતાં તેઓ ફિલ્મો કરતા રહે છે, જાહેરખબરો કરતા રહે છે, ટીવી શો કરતા રહે છે અને દર વખતે તેઓ એક નવું શિખર સર કરે છે. અમિતાભે તેમના બાબુજીની કવિતાને મંત્ર તરીકે અપનાવી છે તે આપણે પણ અપનાવા જેવી છે.

તૂ ન થકેગા કભી, તૂ ન થમેગા કભી, તૂ ન મૂડેગા કભી, કર શપથ! કર શપથ! કર શપથ! અગ્નિપથ! અગ્નિપથ! અગ્નિપથ!

Uncategorized

દેવિકા રાણી ભાગ્યાં ને અશોકકુમારનો ભાગ્યોદય થયો!

ashok kumar

આજે મહાન ગાયક, અભિનેતા, સંગીતકાર અને નિર્દેશક કિશોરકુમારની પુણ્યતિથિ છે. કરુણ યોગાનુયોગ જુઓ. આજે જ તેમના ગુરુ બંધુ અને હિન્દી ફિલ્મોના પ્રથમ સુપરસ્ટાર, એન્ટી હીરો (ફિલ્મ ‘કિસ્મત’ જેણે સૌથી વધુ લાંબો સમય એક જ થિયેટરમાં ચાલવાનો રેકોર્ડ કરેલો) અશોકકુમારનો જન્મદિન છે. કિશોરકુમારને તો બધા યાદ કરે છે પણ અશોકકુમારને?
અશોકકુમાર ન હોત તો કિશોરકુમાર પણ ન હોત. અશોકકુમાર પહેલા સુપરસ્ટાર હતા જેમણે ટીવી જાહેરખબર (પાનપરાગ)માં કામ કરવાનું સ્વીકારેલું. એટલું જ નહીં પહેલા ટીવી સૂત્રધાર પણ હતા. આજે જે રીતે શૈલેષ લોઢા તારક મહેતા તરીકે સૂત્રધારનું કામ કરે છે તેમ ‘હમલોગ’ ટીવી સિરિયલના અંતે દાદામુની તરીકે ઓળખાતા અશોકકુમાર આવતા. તેમની છનપકૈયા છનપકૈયા સ્ટાઇલની આજે પણ મિમિક્રી આર્ટિસ્ટો નકલ કરે છે. બી.આર.ચોપરાની ‘બહાદૂરશાહ ઝફર’માં પણ તેમણે બાદશાહની ભૂમિકા કરી હતી.
અશોકકુમારનું કુટુંબ સંપૂર્ણ ફિલ્મી એટલે કે ફિલ્મો સાથે સંકળાયેલું કુટુંબ જ કહી શકાય. બહેન સતી દેવી મુખર્જી કુટુંબના શશધર મુખર્જીને પરણેલાં. શશધર મુખર્જી શરૂઆતમાં બોમ્બે ટૉકિઝ સાથે સંકળાયેલા પણ બાદમાં તેમણે અશોકકુમાર સાથે ફિલ્મીસ્તાન સ્ટુડિયો સ્થાપ્યો હતો. શશધરે અશોકકુમારને હીરો તરીકે લઈને ત્રણ ફિલ્મ બનાવી- ‘બંધન’, ‘કંગન’ અને ‘ઝૂલા’.  તેમનાં ચાર દીકરા. રોનો મુખર્જી, જોય મુખર્જી, દેબ મુખર્જી અને શોમુ મુખર્જી. તેમાંથી જોય મુખર્જી અને તેમનો દીકરો સુજોય મુખર્જી અભિનેતા હતા. દેબુ મુખર્જી પણ અભિનેતા હતા. શોમુ મુખર્જી તનુજાને પરણ્યાં જેના થકી ૯૦ના દાયકાની સુપરસ્ટાર કાજોલ જન્મી. કાજોલનો પતિ એટલે અભિનેતા અજય દેવગન. કાજોલની બહેન તનીષા પણ ચર્ચાસ્પદ નામ તો છે જ. શશધરના મોટા ભાઈ રવીન્દ્રમોહન મુખર્જીના દીકરા રામ મુખર્જીની દીકરી એટલે રાની મુખર્જી અને છેલ્લા દરજ્જા મુજબ શ્રીમતી આદિત્ય ચોપરા! શશધરના બે ભાઈઓ સુબોધ મુખર્જી અને પ્રબોધ મુખર્જી પણ ફિલ્મ નિર્દેશક હતા. દેબ મુખર્જીનો દીકરો અયાન મુખર્જી એટલે રણબીર કપૂરને લઇને ‘યે જવાની હૈ દીવાની’ નામની હિટ ફિલ્મ આપનાર નિર્દેશક. આમ, અશોકકુમાર ગાંગુલીના કુટુંબના ભાણિયાઓ આજે પણ છવાયેલા છે તેમ કહીએ તો ખોટું નથી!
અશોકકુમારના પોતાના કુટુંબની વાત કરીએ તો, તેમના નાના ભાઈ કિશોરકુમારની તો ઉપર વાત કરી જ છે. બીજા ભાઈ અનુપકુમાર પણ અચ્છા કોમેડિયન હતા પરંતુ બે ભાઈઓની પ્રતિભા વચ્ચે દબાઈ ગયા. અભિનેતા અને કોમેડિયન દેવેન વર્મા તેમના જમાઈ થાય. કોમેડિયન અભિનેત્રી સ્વ. પ્રીતિ ગાંગુલી અશોકકુમારની દીકરી છે. ફિલ્મ ‘રેડી’માં સલમાન ખાનની મા બનનાર અને ‘ઉત્સવ’ ફિલ્મમાં શેખર સુમનની પત્ની બનનાર અભિનેત્રી અનુરાધા પટેલ અશોકકુમારની દોહિત્રી થાય. અનુરાધા પટેલ પાછી ‘સત્તે પે સત્તા’ના એક ભાઈની ભૂમિકા કરનાર અને નીના ગુપ્તાની સિરિયલ ‘સાંસ’માં મુખ્ય ભૂમિકા કરનાર કંવલજીતસિંહને પરણી છે.
કિશોરકુમારનું અવસાન પોતાના જન્મદિને થયા બાદ અશોકકુમારે ક્યારેય પોતાનો જન્મદિન ઉજવ્યો નહોતો. પણ અશોકકુમાર અશોકકુમાર ન બન્યા હોત જો હિન્દી ફિલ્મોનાં પ્રારંભિક હિરોઇન દેવિકા રાણી ભાગ્યાં ન હોત!
હકીકતે બોમ્બે ટોકિઝવાળા હિમાંશુ રાય ‘જીવનનૈયા’ નામની ફિલ્મ બનાવી રહ્યા હતા. હીરો હતો નઝમ ઉલ હસન. તે હિમાંશુ રાયની પત્ની અને ફિલ્મની હિરોઇન દેવિકા રાણીને ભગાડી ગયો! બંને જણા કોઈક રીતે પાછાં ફર્યા તો ખીજાયેલા હિમાંશુ રાયે પત્નીને તો માફ કરી દીધી (એ સમયે આ બહુ મોટી વાત ગણાય.) પણ હીરોને તગેડી મૂક્યો. અને પછી તેમની નજર લેબોરેટરી આસિસ્ટન્ટ અશોકકુમાર પર પડી. અશોકકુમાર ખરેખર તો દિગ્દર્શક બનવા આવેલા અને બની ગયા અભિનેતા! આ રીતે શરૂ થઈ અશોકકુમારની છ દાયકા જેટલી સુદીર્ઘ ચાલનારી અભિનય કારકિર્દી! (‘જીવનનૈયા’માં એક ગીત હતું ‘કોઈ હમદમ ના રહા’ જે ગીત અશોકકુમારે ગાયેલું અને હિન્દી ફિલ્મોદ્યોગના પહેલાં મહિલા સંગીતકાર સરસ્વતીદેવીએ રચેલું…જોકે બાદમાં કિશોરકુમારે ‘ઝૂમરૂ’ ફિલ્મમાં તે ગાયું અને તેના પર ફિલ્માવાયું પણ ખરું, જે વધુ જાણીતું બન્યું.) સૌથી પહેલી સસ્પેન્સ કમ હોરર ફિલ્મ મહલનું નિર્માણ પણ અશોકકુમારે કર્યું હતું. તેમાં તેમણે મધુબાલા સાથે કામ કર્યું જે પછી તેમના નાનાભાઈ કિશોરકુમારની પત્ની બની. આ ફિલ્મે લતા મંગેશકરને પણ પ્રસિદ્ધ બનાવી દીધાં…’આયેગા આનેવાલા’ ગીતથી!
અત્યારે તરુણોને હનીસિંહના રૅપ (જે ખરેખર તો બળાત્કાર જેવા જ હોય છે) ગીતો પસંદ પડે છે પણ સૌથી પહેલું રૅપ ગીત અશોકકુમારે ‘આશીર્વાદ’ ફિલ્મમાં ગાયેલું…’રેલગાડી’. અને તે પણ કોઈ જાતની ટૅક્નિકલ સહાય વગર!
અશોકકુમારે સમય વર્તે ચરિત્ર ભૂમિકાઓ સ્વીકારી લીધી. પણ ‘જ્વેલ થીફ’માં તેમની વિલનની ભૂમિકા કોઈ ભૂલી શકે તેમ નથી. કોઈને ખ્યાલ પણ ન આવે કે વિલન અશોકકુમાર હશે તેવો અદ્ભુત અભિનય તેમણે કર્યો હતો. બિમલ રોયની ‘પરિણીતા’, ‘બંદિની’ જેવી ફિલ્મોમાં અશોકકુમારે કામ કર્યું હતું. હકીકતે જ્યારે બોમ્બે ટોકિઝનો સૂર્ય આથમી રહ્યો હતો ત્યારે અશોકકુમારે જ બિમલ રોયને તેમની ફિલ્મ ‘પરિણીતા’નું નિર્દેશન કરવા કહેલું. બધા જાણે છે તેમ ‘પરિણીતા’ એ સરતચંદ્ર ચટ્ટોપાધ્યાયની નવલકથા પર આધારિત ફિલ્મ છે જેની આ જ નામવાળી રિમેક તાજા ભૂતકાળમાં આવી ગઈ, જેના માટે વિદ્યા બાલનની ખૂબ જ પ્રશંસા થઈ હતી.
કેટલા લોકો જાણતા હશે કે અશોકકુમાર એક સારા ચિત્રકાર અને હોમિયોપેથીના અચ્છા જાણકાર પણ હતા? ૯૦ વર્ષ જેટલું લાંબુ જીવનાર અશોકકુમાર ૨૦૦૧માં હૃદય બંધ પડી જતાં અવસાન પામ્યા.

film, film review

‘ગોલમાલ –૩’ : કોમેડીની નોનસ્ટોપ આતશબાજી!

જો રોહિત શેટ્ટી (હિરેન બારભાયાએ ધ્યાન દોર્યા પછી સ્લિપ ઓફ માઉસ સુધારી લીધું છે.)  નિર્દેશક ન હોત અને ‘કોમેડી સર્કસ’માં કામ કરતો હોત તો તેના આ એક્ટ માટે અર્ચના પૂરણસિંહે કહ્યું હોત, ‘આઈ વોન્ટ ટૂ ટેઇક યૂ હોમ.’

રોહિતનું આ એક્ટ એટલે ‘ગોલમાલ-૩’. રોહિત એટલે આમ તો, ૭૦ના દાયકાના વિલનોના સાઇડકિક શેટ્ટીનો દીકરો. તેની એક્શન ‘ઝમીન’ કંદહાર કાંડ પર આધારિત હતી અને તેય બની’તી તો સારી જ, પણ ખાસ ચાલી નહીં. તે પછી તેણે નવી જોનર અજમાવી અને તે એટલે ગુજરાતી નાટક (મોટા ભાગે ‘અફલાતૂન’) પર આધારિત ‘ગોલમાલ : ફન અનલિમિટેડ’. એકએકથી ચડિયાતી કોમેડી કરનાર અભિનેતા એમાં હતા. અજય દેવગન – વાહ ક્યા બાત હૈ! તુષાર કપૂરે મૂંગા પાત્ર દ્વારા પણ ઘણું કહી નાખ્યું હતું. અર્શદ વારસીની તો અફલાતૂન કોમેડી ટાઇમિંગ હોય જ છે- યાદ છે ને પેલો સંવાદ, ‘બાવર્ચી’ કી નકલ કર કર કે કિતને લોગ ‘હીરો નં. વન’ બને હૈ? તેમાં સરપ્રાઇઝ પેકેજ હતો શરમન જોશી. સીધાસાદો યુવક પણ અંદરખાને તો ગોલમાલ કરવામાં તેના બદમાશ મિત્રોને સાથ આપે તેવી અને મૂંગા તુષાર કપૂરના ડબિંગ આર્ટિસ્ટની (શરમન જ્યારે આત્મહત્યા કરવા જતો હોય છે ત્યારે તુષાર કપૂર બોલે છે,  ‘તૂ ચલા જાયેગા તો મેરા ક્યા હોગા?’ તેની ટાપશી પૂરાવતા અર્શદ વારસી કહે છે, ‘ઔર મેરી ખામોશી – ધ મ્યુઝિકલ કી ડબિંગ કૌન કરેગા?’) ભૂમિકા તેણે બખૂબી ભજવી હતી.

‘ગોલમાલ’ની સિક્વલ ‘ગોલમાલ રિટર્ન્સ’માં શરમન જોશીની ખોટ જરૂર સાલી. (શરમનના એ ‘ગોલમાલ’ના પાત્ર લક્ષ્મણનું જ પુનરાવર્તન તમે ‘થ્રી ઇડિયટ્સ’ના રાજુ રસ્તોગીના પાત્રમાં જોઈ શકો.) એમાં અલબત્ત, શ્રેયસ તળપદે હતો, પરંતુ ફિલ્મમાં વો બાત નહીં થી. એટલે ‘ગોલમાલ -૩’ની જાહેરખબર અથવા ટ્રેલર અથવા તો આજની ભાષામાં કહો તો, પ્રોમો જોયો ત્યારે તેમાં કુણાલ ખેમુને જોઈને થયું કે ફિલ્મ જામશે નહીં. પણ દિવાળીનો સમય હતો અને ‘એક્શન રિપ્લે’ કરતાં ‘ગોલમાલ’માં મજા આવશે એમ ધારીને ‘ગોલમાલ’ પર જ જુગાર ખેલ્યો. અલબત્ત, ‘એક્શન રિપ્લે’ જોઈ નથી એટલે તેના વિશે અભિપ્રાય આપવો અઘરો છે, પરંતુ વિપુલ અમૃતલાલ શાહની ‘વક્ત- રેસ અગેઇન્સ્ટ ટાઇમ’ હોય કે ‘સિંહ ઇઝ કિગં’, માં ખાસ મજા પડી નહોતી. એટલે અંતે ‘ગોલમાલ-૩’ પર જ મહોર મારી.

અને શું મજા પડી બોસ? સાચું કહું તો, આમ તો, સોની ટીવી પર આવતા ‘કોમેડી સર્કસ’માં આવાં કેટલાંય એક્ટ જોયા છે. પાંચ – દસ મિનિટની ટાઇટ સ્ક્રિપ્ટ હોય અને બોલિવૂડના કલાકારોથી માંડીને જજ શેખર સુમન, રોહિત શેટ્ટી, અર્ચના પૂરણસિંહ, તેમાં ભાગ લેતા કલાકારો, રાજકારણીઓ એ બધા પર પંચ કસાતા હોય છે અને તેમાં સુદેશ લહેરી, ગોવિંદાના તેના જેવા જ ટેલન્ટેડ, પરંતુ ફિલ્મમાં નહીં ચાલેલા ક્રિષ્ના, વીઆઈપી, સ્વપ્નિલ જોશી, અલી અસગર, ભારતી, પરેશ ગણાત્રા વગેરે કલાકારો તેને બખૂબી નિભાવી જતા હોય છે. અલબત્ત, તેમાં દ્વિઅર્થી સંવાદો બેશૂમાર હોય છે. એટલે કોઈને તે પસંદ ન પડે તેવું બને.

પણ ‘ગોલમાલ-૩’માં આવા પંચ જ નથી, એક્શન છે, એકાદ સીન પૂરતું ઇમોશન છે, ‘એક્શન રિપ્લે’નો દારોમદાર મુખ્યત્વે જેના પર છે (અને આજકાલની મોટાભાગની બોલિવૂડની ફિલ્મો જેના પર ચાલે છે તે) રેટ્રો એટલે કે ૭૦-૮૦ના દાયકાની વાત છે, સ્ટંટ છે અને ‘શોલે’ની જેમ બધા જ કલાકારોને પોતાનું પર્ફોમન્સ બતાવવા પૂરતી તક મળી છે અને શું ટાઇટ સ્ક્રિપ્ટ છે બોસ? ઇન્ટરવલ પહેલાંનો પહેલો ભાગ તો ક્યાં સડસડાટ હસતા હસતા પૂરો થઈ જાય છે ખબર પણ નથી પડતી.

આમ જુઓ તો, ‘ગોલમાલ-૩’ એ બસુ ચેટર્જીની ‘ખટ્ટામીઠા’ની જ રિમેક છે. પ્રીતમ (મિથુન ચક્રવર્તી)ના ત્રણ દીકરા છે – માધવ (અર્શદ વારસી), લક્ષ્મણ (કુણાલ ખેમૂ) અને લકી (તુષાર કપૂર). ફિલ્મનો ઉઘાડ જ પહેલી ‘ગોલમાલ’ના સીનની જેમ થાય છે – માધવ કોલેજમાં પેપર વેચતો હોય છે. પ્રીતમ સ્કૂલ બસ ચલાવતો હોય છે. ડેવિડ ધવનની ‘આંખે’ના ઇન્સ્પેક્ટર સદાશિવ અમરાપુરકરની જેમ, ભૂલવાની ટેવ ધરાવતો ડોન પપ્પી (જોની લિવર) તેના સાથીઓ તેજા (સંજય મિશ્રા અને વ્રજેશ હીરજી) અને દાગા (‘મિ. ઇન્ડિયા’માં મોગેમ્બોના સાથીઓના આ જ નામો હતાં.)  સાથે ગોવામાં મહારાણીનો હાર ચોરીને ભાગતો  હોય છે. (કઈ મહારાણી અને ક્યાંની –  એ નહીં પૂછવાનું). પપ્પી પોલીસથી બચવા માટે એ હાર પ્રીતમની સૂટકેસમાં છુપાવી દે છે. અને થોડી વારમાં ભૂલી જાય છે એટલે પોલીસ ઇન્સ્પેક્ટર દાંડે (મુરલી શર્મા)ને જ પોતાના સાથીઓ તેજા અને દાગા ચોર છે તેમ કહી દે છે!

માધવ, લક્ષ્મણ અને લકી બીચ પર રાઇડ માટે બોટનો ધંધો શરૂ કરે છે ત્યારે તેમનો સામનો આંગળી બતાવો તો ગુસ્સે થઈ જતા બાવડેબાજ ગોપાલ (અજય દેવગન), ટપોરીઓમાં છોકરાઓથી જરા પણ કમ નહીં અને બિન્દાસ્ત ગાળો બોલતી ડબ્બૂ (કરીના કપૂર) અને બોલવામાં શાહરુખ ખાનની જેમ, સ્ટાર્ટિંગ ટ્રબલ વાળા લક્ષ્મણ (શ્રેયસ તળપદે) સાથે થાય છે. બંને જૂથો વચ્ચે હરીફાઈ અને તેમાં એકબીજાનો ધંધો ચોપટ કરવાની તરકીબો અજમાવા સુધી વાત પહોંચે છે. છેવટે પ્રીતમ ગોપાલ, ડબ્બૂ અને લક્ષ્મણની મા ગીતા (રત્ના પાઠક) આગળ ફરિયાદ લઈને જાય છે, પણ આ શું! ગીતા તો પ્રીતમની ગુડિયા છે અને ગીતા માટે પ્રીતમ એટલે પપ્પુ! બંને વચ્ચેનો અધૂરો રહી ગયેલો પ્રેમ ફરી જાગે છે અને તેમને એક કરવાનું બીડું ઝડપે છે ડબ્બૂ. બંને લડતાં જૂથો એક થાય છે? કે પછી તેમના વચ્ચે સંઘર્ષ ચાલુ રહે છે? પેલા હારનું શું થાય છે? આ બધી વાર્તા નથી કહેતો.

ફિલ્મમાં અજય દેવગનના ભાગે ખાસ કોમેડી નથી આવી. અર્શદ વારસીનું કામ રાબેતા મુજબ સારું જ છે. શ્રેયસ તળપદે ઠીક છે. તુષાર કપૂર વિશે, લાગે છે કે જિતેન્દ્રનો આ છોકરો મૂંગા પાત્રમાં જ વધુ ખીલે છે. કુણાલ ખેમૂના ભાગે, પંચ સારા આવ્યા છે એટલે મજા પડે છે. પણ સૌથી વધુ તો ફિલ્મને ખેંચી જાય છે – કરીના કપૂર, જોની લિવર અને મિથુન ચક્રવર્તી. જોની લિવર વારંવાર ભૂલી જાય છે અને પછી બધા જુદા જુદા કલાકારોની મિમિક્રી કરીને હાસ્ય નિષ્પન્ન કરી જાય છે. મિથુને ફ્લેશબેકમાં ‘ડિસ્કો ડાન્સર’ના ‘આઈ એમ અ ડિસ્કો ડાન્સર’ ગીત પર નાચીને ફરી સાબિત કરી દીધું કે અભી ભી હમ મેં દમ હૈ. પ્રેમ ચોપરા ટૂંકા પાત્રમાં પણ જૂની ફિલ્મોના હિરોઇનના પૈસાદાર બાપની ભૂમિકા સારી નિભાવી જાય છે.

રોહિતે રેટ્રો સમયને સારી રીતે તાજો કર્યો. (ઇવન, એ સમયની ફિલ્મોમાં જે રીતનું બેકગ્રાઉન્ડ મ્યૂઝિક આવતું તેવું પણ મૂક્યું છે.) એ જ રીતે સ્ટંટમાં તો માસ્ટરી છે જ, પણ સૌથી મોટી વાત, આખી ફિલ્મ નોનસ્ટોપ કોમેડી છે. ઇવન, ઇન્ટરવલ પછીના ઇમોશનલ દૃશ્યમાં પણ કોમેડી છે. (કરીના : હમ સબ ઇન્ડિયન ટીમ કે પ્લેયર્સ જૈસે લગ રહે હૈ.  અર્શદ :  ક્યા વો ભી હમ જૈસે અનાથ હૈં?)

ટૂંકમાં, દિવાળીની રજાઓમાં પણ જો તમે આ બ્લોગ વાંચતા હો તો મારી ભલામણ છે કે ‘ગોલમાલ’ જોઈ આવજો. પૈસા વસૂલ થશે તેની ગેરંટી!